Room tín dụng 2026: “Tài nguyên” cạnh tranh mới của ngành ngân hàng

Room tín dụng năm 2026 được dự báo sẽ trở thành yếu tố cạnh tranh quan trọng giữa các ngân hàng khi sự phân hóa hạn mức tăng trưởng tín dụng ngày càng rõ rệt. Theo báo cáo triển vọng ngành ngân hàng mới công bố của S&I Ratings, chính sách điều hành thận trọng của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đang tạo ra sự khác biệt đáng kể về hạn mức tín dụng giữa các tổ chức tín dụng.

Trong bối cảnh nhu cầu vốn của nền kinh tế vẫn duy trì ở mức cao, hạn mức tăng trưởng tín dụng thường được gọi là room tín dụng được ví như một “tài nguyên” quan trọng quyết định khả năng mở rộng kinh doanh của các ngân hàng trong năm 2026.

Room tín dụng: “tài nguyên” chiến lược của ngân hàng

Theo phân tích của S&I Ratings, hạn mức tăng trưởng tín dụng đang trở thành yếu tố quyết định khả năng cạnh tranh của các ngân hàng.

Thông thường, NHNN sẽ phân bổ room tín dụng cho từng tổ chức tín dụng dựa trên nhiều tiêu chí như:

• Chất lượng tài sản
• Tỷ lệ an toàn vốn
• Khả năng quản trị rủi ro
• Mức độ tham gia hỗ trợ tái cơ cấu hệ thống

Do đó, không phải ngân hàng nào cũng được cấp hạn mức tăng trưởng tín dụng giống nhau.

Trong năm 2026, sự phân hóa này được dự báo sẽ rõ rệt hơn khi nhóm ngân hàng tham gia tái cơ cấu các tổ chức tín dụng yếu kém tiếp tục được hưởng hạn mức tín dụng vượt trội so với phần còn lại của hệ thống.

Nhiều ngân hàng chỉ được cấp room tín dụng 11 – 13%

Theo báo cáo của S&I Ratings, phần lớn ngân hàng thương mại được cấp room tín dụng ban đầu khoảng 11 – 13% vào đầu năm 2026.

Trong khi đó, một số ngân hàng có vai trò hỗ trợ tái cơ cấu hệ thống hoặc có nền tảng tài chính tốt có thể được cấp hạn mức cao hơn đáng kể.

Điều này dẫn tới một thực tế quan trọng:

room tín dụng không chỉ là công cụ điều hành của cơ quan quản lý mà còn trở thành lợi thế cạnh tranh trực tiếp giữa các ngân hàng.

Những ngân hàng có hạn mức cao sẽ có nhiều dư địa hơn để:

• Mở rộng cho vay
• Tăng trưởng lợi nhuận
• Thu hút khách hàng doanh nghiệp

Ngược lại, các ngân hàng bị hạn chế room tín dụng sẽ gặp khó khăn hơn trong việc mở rộng danh mục cho vay.

Tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống năm 2026 dự kiến 16%

S&I Ratings dự báo tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống ngân hàng năm 2026 có thể đạt khoảng 16%.

Dự báo này được xây dựng dựa trên các yếu tố:

• Định hướng điều hành đầu năm của NHNN
• Mục tiêu tăng trưởng GDP ở mức hai chữ số của Chính phủ
• Nhu cầu vốn của doanh nghiệp và nền kinh tế

Con số 16% được đánh giá là mức hợp lý, giúp cân bằng giữa hai mục tiêu:

1. Hỗ trợ tăng trưởng kinh tế
2. Kiểm soát rủi ro tài chính

NHNN tiếp tục điều hành tín dụng theo hướng thận trọng

Đầu năm 2026, NHNN đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng khoảng 15%.

Mức này:

• Thấp hơn mức tăng 19,1% của năm 2025
• Nhưng tương đương mục tiêu giai đoạn 2022 – 2024

Theo kinh nghiệm các năm trước, NHNN thường:

1. Cấp room tín dụng thận trọng vào đầu năm
2. Theo dõi diễn biến kinh tế và lạm phát
3. Có thể nới thêm hạn mức vào giữa năm

Cách điều hành này giúp cơ quan quản lý chủ động kiểm soát rủi ro hệ thống và tránh tình trạng tăng trưởng tín dụng quá nóng.

Các quy định mới nhằm kiểm soát rủi ro tín dụng

Ngoài việc phân bổ room tín dụng, NHNN cũng triển khai một số biện pháp quản lý mới nhằm kiểm soát rủi ro cho hệ thống ngân hàng.

Một số điểm đáng chú ý gồm:

Theo dõi tăng trưởng tín dụng theo quý

Thay vì chỉ kiểm soát tổng mức tăng trưởng cả năm, cơ quan quản lý sẽ giám sát tốc độ tăng trưởng tín dụng theo từng quý.

Biện pháp này giúp:

• Phát hiện sớm rủi ro
• Điều chỉnh chính sách kịp thời
• Tránh tình trạng tăng trưởng tín dụng dồn vào cuối năm

Kiểm soát tín dụng bất động sản

NHNN yêu cầu:

tốc độ tăng trưởng tín dụng bất động sản không vượt quá tốc độ tăng trưởng tín dụng chung của từng ngân hàng.

Quy định này nhằm hạn chế việc các ngân hàng dồn vốn quá mức vào lĩnh vực có độ rủi ro cao.

Tín dụng bất động sản từng tăng nóng năm 2025

Theo S&I Ratings, tín dụng bất động sản năm 2025 đã ghi nhận mức tăng trưởng rất mạnh.

Cụ thể:

• Dư nợ bất động sản tăng khoảng 36%
• Trong khi tín dụng toàn nền kinh tế chỉ tăng 19,1%

Đáng chú ý, cho vay kinh doanh bất động sản tăng gần 50%, cho thấy dòng vốn chủ yếu tập trung vào:

• Các chủ đầu tư dự án
• Doanh nghiệp phát triển bất động sản

Xu hướng này khiến cơ quan quản lý phải tăng cường giám sát trong năm 2026.

Lãi suất vay mua nhà đang tăng trở lại

Một yếu tố khác có thể ảnh hưởng đến tín dụng bất động sản là mặt bằng lãi suất vay mua nhà.

Sau giai đoạn duy trì ở mức thấp trong năm 2025, lãi suất đang có xu hướng tăng trở lại.

Các ngân hàng quốc doanh đã điều chỉnh lãi suất ưu đãi:

• Từ khoảng 5,5 – 6%/năm
• Lên gần 10%/năm cho kỳ hạn 12 tháng

Nhóm ngân hàng thương mại cổ phần cũng dần nâng lãi suất lên vùng 9 – 10%.

Mặt bằng lãi suất mới có thể khiến nhu cầu vay mua nhà giảm trong thời gian tới.

Tín dụng bất động sản năm 2026 sẽ tăng chậm lại

Theo đánh giá của S&I Ratings, tín dụng bất động sản năm 2026 nhiều khả năng sẽ:

• Tăng trưởng chậm lại
• Mang tính chọn lọc hơn
• Tập trung vào dự án có pháp lý rõ ràng

Sự thay đổi này phản ánh xu hướng kiểm soát rủi ro chặt chẽ hơn của cơ quan quản lý.

Tuy nhiên, lĩnh vực bất động sản vẫn được dự báo đóng góp đáng kể vào tăng trưởng dư nợ của hệ thống ngân hàng trong những năm tới.

Room tín dụng sẽ định hình cuộc cạnh tranh ngân hàng

Trong bối cảnh nhu cầu vốn của nền kinh tế tiếp tục tăng, room tín dụng có thể trở thành yếu tố quyết định cuộc cạnh tranh giữa các ngân hàng trong năm 2026.

Các ngân hàng có hạn mức tín dụng cao sẽ có lợi thế trong việc:

• Mở rộng cho vay
• Tăng thị phần
• Thu hút khách hàng doanh nghiệp

Ngược lại, những ngân hàng bị hạn chế room tín dụng có thể phải tập trung vào:

• Tối ưu hiệu quả cho vay
• Tăng nguồn thu ngoài lãi
• Kiểm soát rủi ro chặt chẽ hơn

Năm 2026 được dự báo sẽ chứng kiến sự phân hóa rõ rệt về room tín dụng giữa các ngân hàng. Trong bối cảnh nhu cầu vốn của nền kinh tế vẫn ở mức cao, hạn mức tăng trưởng tín dụng không chỉ là công cụ điều hành của NHNN mà còn trở thành “tài nguyên chiến lược” của ngành ngân hàng.

Việc phân bổ room tín dụng hợp lý sẽ giúp:

• Hỗ trợ tăng trưởng kinh tế
• Kiểm soát rủi ro hệ thống
• Định hình lại cạnh tranh trong ngành ngân hàng

Trong dài hạn, khả năng quản trị rủi ro, chất lượng tài sản và vai trò trong hệ thống tài chính sẽ tiếp tục là những yếu tố quyết định ngân hàng nào được hưởng lợi từ “tài nguyên” room tín dụng trong những năm tới.